Glossari. Noziuns da visualisaziun ed IA.
Tge che rendering, model alv, mascaziun u upscaling muntan – explitgà curt per biros, manaschis e patrunadi, mintgamai cun la pagina, sin la quala Vus vesais quai en Vizera.
A
- Agen model d'IAIA
In model che vegn trenà sin il linguatg visual d'in biro determinà. Tar Vizera è quai in servetsch incumbensà separadamain sin incumbensa en scrit, cun intent, datas e stizzada en il contract.
Dapli davart quaiVesair er: Datas da trenament
- Ambient OcclusionVisualisaziun
In effect da sumbrivas che fa pli stgirs chantuns, fugas e spazis stretgs, nua che main glisch dal conturn arriva. El dat profunditad als models, savens gia en il model alv.
Vesair er: Model alv
- Atmosfera da glischVisualisaziun
L'effect d'in maletg tras la glisch: damaun, mezdi, saira, ura blaua u notg. Il medem edifizi fa auter effect tenor l'ura dal di, perquai mussan biros savens pliras versiuns.
Dapli davart quaiVesair er: Stagiun
B
- Biblioteca da materialsVisualisaziun
Ina collecziun da surfatschas finidas – lain, crap, rasada, metal – cun texturas e valurs da material per il rendering. Renderers classics las dovran tgiradas; en instruments d'IA descrivais Vus materials cun pleds u cun in maletg da referenza.
Vesair er: Maletg da referenza, PBR (Physically Based Rendering)
- BIM (Building Information Modeling)Planisaziun
Ina moda da lavurar, tar la quala il model 3D d'in edifizi cuntegna supplementarmain infurmaziuns: elements da construcziun, materials, quantitads, custs. Tut ils planisaders lavuran vi dal medem model.
Dapli davart quaiVesair er: CAD
- BoardsEn Vizera
La surfatscha da lavur en Vizera, sin la quala variantas giaschan ina sper l'autra – per cumparegliar e decider cun il team u il patrunadi.
Vesair er: Varianta da material
C
- CADPlanisaziun
Computer-Aided Design: software per dissegnar e construir plans e models 3D, per exempel Archicad, Revit, Rhino u SketchUp.
Dapli davart quaiVesair er: BIM (Building Information Modeling), Model 3D
- Cloud RenderingVisualisaziun
Rendering sin servers en l'internet empè da l'atgen computer. En il biro na dovri per quai nagina carta grafica pussanta.
Vesair er: Render Farm
- Computer VisionIA
La part da l'IA che analisescha maletgs: urs, surfatschas, spazis, objects. Models da maletgs l'utiliseschan per percorscher la structura d'ina vorlage.
Vesair er: Maletg a maletg (Image-to-Image)
- CreditsEn Vizera
L'unitad d'utilisaziun en Vizera. In maletg consumescha tenor model e resoluziun 5 fin 25 Credits; Credits d'abunament valan per mais, pachets da Credits cumprads na scadan betg.
D
- Datas da trenamentIA
Ils maletgs e texts, ord ils quals in model d'IA emprenda. Per biros quinta, sch'agens projects vegnan utilisads per quai: Vizera na trenescha nagins agens models generals cun datas da clients.
Dapli davart quaiVesair er: Agen model d'IA
- Deep LearningIA
In sectur parzial da l'emprender da maschinas cun raits neuronalas da pliras stresas che reconuschan musters en grondas quantitads da datas. Models da maletgs e da lingua sa basan sin quai.
Vesair er: IA generativa
E
- Extender il maletg (Outpainting)IA
L'IA cumpletta in maletg sur ses ur ora, per exempel cun dapli conturn, tschiel u plaun, en accord cun quai ch'exista. Nizzaivel, sch'in format duai daventar pli lad u pli aut.
Dapli davart quaiVesair er: Mascaziun (Inpainting)
F
- FotomontaschaPlanisaziun
In edifizi planisà vegn integrà en ina foto dal lieu, per mussar ses effect en il conturn existent – per dumonda da construcziun, cooperaziun u vischinanza.
Dapli davart quaiVesair er: Perspectiva
G
- Global IlluminationVisualisaziun
Il calcul da glisch indirecta, pia glisch che croda da paraids, plauns e palantschieus vinavant en la stanza. Senza ella paran ils interiurs stgirs e dirs.
Vesair er: Ray Tracing
H
- HDRIVisualisaziun
In maletg panoramic cun gronda extensiun da clerezza che serva sco tschiel e funtauna da glisch d'ina scena. El furnescha glisch dal conturn natirala e reflexs.
Vesair er: Atmosfera da glisch
I
- IA generativaIA
Sistems d'IA che produceschan novs cuntegns – texts, maletgs, videos – sin basa da musters da lur datas da trenament. Models da maletgs per l'architectura lavuran oz per il solit cun diffusiun.
Vesair er: Model da diffusiun, Datas da trenament
- InferenzaIA
Il mument, en il qual in model trenà elavurescha ina endataziun e furnescha in resultat, per exempel in maletg ord Vossa vorlage. La durada d'ina generaziun sa numna temp d'inferenza.
Vesair er: Model da diffusiun
- IteraziunPlanisaziun
In passadi en il project: midar, guardar, decider, vinavant. Il pli spert ch'in passadi è, il dapli variantas che stattan en ina fasa.
Vesair er: Varianta da material
M
- Maletg a maletg (Image-to-Image)IA
Ina procedura d'IA che transfurma in maletg existent en in nov e mantegna sia structura, per exempel di a notg u sboz a visualisaziun. Sin quest princip sa basa la gronda part da la lavur vi da maletgs d'architectura cun IA.
Vesair er: Text a maletg, Mascaziun (Inpainting)
- Maletg da referenzaIA
In maletg che mussa a l'IA co in material, in'atmosfera u in stil duai vesair ora, empè da mo al descriver. Il resultat interpretescha la vorlage; el na la copiescha betg.
Vesair er: Prompt, Transferiment da stil (Style Transfer)
- Mascaziun (Inpainting)IA
Ina zona dal maletg vegn marcada e mo là producida da nov – ina fassada, il tschiel, ina mobiglia. Il rest dal maletg resta sco ch'el è.
Dapli davart quaiVesair er: Extender il maletg (Outpainting), Post-Processing
- Model 3DPlanisaziun
La represchentaziun spaziala d'in edifizi u d'ina stanza en ina software, ord la quala naschan plans, vistas e maletgs. Ord in model 3D sa laschan crear visualisaziuns en mintga perspectiva.
Dapli davart quaiVesair er: Model alv, CAD
- Model alvPlanisaziun
In model d'edifizi u da stanza senza materials, mo en alv e grisch. El mussa volumen, proporziun e partiziun e sa presta sco maletg da partenza per la visualisaziun.
Dapli davart quaiVesair er: Model 3D, Ambient Occlusion
- Model da diffusiunIA
In model da maletgs che furma pass per pass in maletg ord canera e s'orientescha qua tar ad ina prescripziun: in text, in sboz, ina vista dal model. La gronda part dals generaturs da maletgs actuals sa basan sin quest princip.
Vesair er: IA generativa, Prompt
- MoodboardPlanisaziun
Ina cumpilaziun da maletgs, materials e colurs che fixescha la direcziun creativa d'in project, avant che projectar.
Dapli davart quaiVesair er: Maletg da referenza
N
- Neural RenderingIA
Sintesa da maletgs cun raits neuronalas empè da calcul da glisch classic. Ella furnescha spert maletgs credibels, ma na calculescha betg la glisch fisicalmain.
Vesair er: Rendering cun IA
P
- PBR (Physically Based Rendering)Visualisaziun
In model da material che descriva surfatschas cun valurs fisicalas sco ruchezza, part da metal e reflexiun. Uschia reagescha in material credibel sut mintga glisch.
Vesair er: Biblioteca da materials
- PerspectivaPlanisaziun
Posiziun ed angul da vista, ord ils quals in edifizi u ina stanza vegn mussà: autezza dals egls, vista d'utschè, vista interna. La tscherna decida tge che in maletg raquinta.
Vesair er: Staffage
- Plugin ArchicadEn Vizera
La colliaziun tranter Archicad e Vizera: trametter la vista, sincronisar il model cun cameras. Per Archicad 28 e 29, sin Mac e Windows.
Dapli davart quaiVesair er: Viewer 3D, CAD
- Post-ProcessingVisualisaziun
L'elavuraziun posteriura d'in maletg finì: correctura da colur, cuntrast, tschiel, staffage. Classicamain en in program d'elavuraziun da maletgs, cun IA er tras la midada precisa da singulas zonas.
Vesair er: Mascaziun (Inpainting)
- PromptIA
La descripziun en lingua normala, cun la quala Vus dis ad ina IA tge che duai nascher u sa midar: material, glisch, conturn. Indicaziuns concretas sco «ischlada da laresch, glisch da la saira» funcziunan meglier che generalas.
Vesair er: Maletg da referenza
R
- Ray TracingVisualisaziun
In procedura che persequitescha la via da radis da glisch tras la scena, per calcular reflexs, refracziuns e sumbrivas en moda fisicalmain correcta. Basa da la gronda part dals renderers fotorealistics.
Vesair er: Global Illumination
- Render FarmVisualisaziun
Ina colliaziun da blers computers che calculescha maletgs ed animaziuns cumplexs en parallel. Biros la tschentan per il solit sco servetsch.
Vesair er: Cloud Rendering
- RenderingVisualisaziun
Il calcul d'in maletg ord in model 3D cun camera, materials e glisch. En il mintgadi stat la noziun er per il maletg finì. Il rendering classic calculescha la glisch fisicalmain, il rendering cun IA producescha il maletg cun in model trenà.
Vesair er: Rendering cun IA, Ray Tracing
- Rendering cun IAVisualisaziun
Ina visualisaziun che in model da maletgs d'IA producescha ord ina vorlage – ina vista dal model, in sboz u ina foto –, empè da la calcular ord glisch e materials. Il maletg nascha en minutas; glisch e sumbriva èn represchentadas, betg calculadas fisicalmain.
Dapli davart quaiVesair er: Model da diffusiun, Maletg a maletg (Image-to-Image)
- Rendering en temp realVisualisaziun
Rendering che calculescha uschè spert ch'ins po sa mover tras il model, per il solit sco plugin en il program CAD. El sa presta per giradas e la coordinaziun vi dal model finì.
Dapli davart quaiVesair er: Rendering
- Rendering fotorealisticVisualisaziun
In maletg che na sa lascha strusch distinguer d'ina fotografia: materials, glisch, sumbriva e conturn credibels. Usità per concurrenza, commercialisaziun e preschentaziun.
Vesair er: Rendering
- ResoluziunVisualisaziun
Il dumber da puncts d'in maletg, per exempel 1920 × 1080 pixels. Per il visur e la sesida basta pauc; placat, tavla da construcziun e plan da concurrenza dovran cleramain dapli.
Dapli davart quaiVesair er: Upscaling (engrondir)
S
- Sboz a visualisaziunPlanisaziun
In sboz a maun daventa ina visualisaziun cun material e glisch. Nizzaivel en la fasa tempriva, avant ch'in model exista.
Dapli davart quaiVesair er: Maletg a maletg (Image-to-Image)
- StaffageVisualisaziun
Persunas, vehichels, plantas e mobiglias che animeschan ina visualisaziun e rendan legibla la scala. Memia bler da quai distrai dal project.
Vesair er: Perspectiva
- StagiunVisualisaziun
Il medem project la primavaira, la stad, l'atun u l'enviern, cun vegetaziun, naiv e glisch adattadas. Uschia daventa visibel co in edifizi s'integrescha durant l'onn en ses conturn.
Dapli davart quaiVesair er: Atmosfera da glisch
T
- Text a maletgIA
In maletg nascha sulettamain ord ina descripziun da text, senza vorlage. Quai sa presta per atmosfera ed ideas; l'edifizi mussà è dentant inventà, betg Voss project.
Dapli davart quaiVesair er: Maletg a maletg (Image-to-Image)
- Transferiment da stil (Style Transfer)IA
Il linguatg visual d'in maletg – colurs, glisch, moda da represchentaziun – vegn transferì sin il cuntegn d'in auter. En l'architectura per exempel, per che pliras visualisaziuns d'in project fetschian in effect unitar.
Vesair er: Maletg da referenza
U
- Upscaling (engrondir)Visualisaziun
L'engrondiment d'in maletg sin dapli pixels, nua che l'IA cumpletta structuras che èn mo inditgadas en il maletg pitschen. En Vizera fin il quadruppel, sco ultim pass avant la stampa.
Dapli davart quaiVesair er: Resoluziun
V
- Varianta da fassadaPlanisaziun
La medema cuvrida da l'edifizi en auters materials u autras colurs, cun la medema perspectiva ed il medem conturn. Basa per la decisiun vi da la fassada, avant ch'in muster è fatg.
Dapli davart quaiVesair er: Varianta da material
- Varianta da materialPlanisaziun
Il medem project en differents materials, per exempel lain, rasada u clinker, in sper l'auter per la cumparegliaziun.
Dapli davart quaiVesair er: Varianta da fassada
- Viewer 3DEn Vizera
La zona en Vizera, en la quala Vus vulvais in model 3D chargià si e tscherni la camera. Ord la vista tschernida nascha il maletg, la geometria resta mantegnida.
Dapli davart quaiVesair er: Model 3D, Plugin Archicad
- Virtual StagingPlanisaziun
Ina stanza vida vegn mobiliada en il maletg, per exempel per in inserat d'immobiglias. Las mobiglias èn propostas en il maletg; en l'inserat duess il maletg esser marcà sco mobilià virtualmain.
Dapli davart quaiVesair er: Mascaziun (Inpainting)
- Visualisaziun d'architectura (ArchViz)Visualisaziun
La represchentaziun en maletg d'in edifizi u d'ina stanza planisada, avant ch'el è construì. Ella serva al project, a la discussiun cun patrunadi ed autoritads, a concurrenzas ed a la commercialisaziun. Classicamain nascha ella cun software da rendering ord in model 3D, oz er cun IA ord model, sboz u foto.
Dapli davart quaiVesair er: Rendering, Rendering cun IA
- Visualisaziun da concurrenzaPlanisaziun
Ils maletgs, cun ils quals in biro mussa sia contribuziun en ina concurrenza d'architectura. Per il solit paucas perspectivas coordinadas cun quità per plan e giuria.
Dapli davart quaiVesair er: Perspectiva
- Visualisaziun da plansPlanisaziun
In plan daventa legibel sco maletg: colurà cun plauns e mobiglias, sco maletg 3D da sura u sco model alv. Quai gida a clients che na legian nagins plans.
Dapli davart quaiVesair er: Model alv